Puin of passie? De kunst van het ontruimen van een overvol leven.
Elk kastje dat je openmaakt, onthult een nieuwe verzameling. Kranten, verpakkingen en spullen die al jaren niet zijn aangeraakt. Voor de buitenstaander lijkt het chaos, luiheid of simpelweg vervuiling. Maar bij Levarus Woningontruiming weten we dat achter deze spullen een diepere realiteit schuilt.
Verzamelen is menselijk, maar bij een verzamelstoornis (beter bekend als hoarding) gaat het niet meer om het sparen van hebbedingetjes. Het bewaren van spullen zorgt bij iemand met deze stoornis voor een gevoel van veiligheid, maar blijkt uiteindelijk een gevangenis waar ze heel lastig uitkomen. Maar hoe ga je hier als naaste, of professional, mee om?
Wat is hoarding?
Hoarding is een officiële medische diagnose, in de wetenschap bekend als de verzamelstoornis. Volgens de DSM-5 (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders) wordt hoarding gekenmerkt door een aanhoudende moeite met het weggooien of afstand doen van spullen, ongeacht hun werkelijke waarde. Het gaat niet om een gebrek aan discipline, maar om een diepgewortelde drang om alles te bewaren.
Dit resulteert vaak in een huis dat langzaam dichtslibt totdat de normale functies van een woning verdwijnen. Keukens worden onbruikbaar, het bed is amper meer te bereiken en fatsoenlijk douchen is geen optie. De berg aan spullen heeft de regie over het huis volledig overgenomen (American Psychiatric Association, 2013).
Wat kun je doen?
Wanneer de spullen de overhand hebben, komen er vaak onveilige situaties om de hoek kijken. Het is dan ook vaak noodzakelijk om snel in te grijpen, zeker als het veel doet met de hygiëne van de getroffen persoon of zorgt voor brandgevaar in de woning. De aanpak is cruciaal.
Hoarding is en blijft een complexe situatie waarbij goedbedoelde hulp vaak averechts werkt. Volgens een onderzoek van Steketee en Frost (2007) wordt het ongevraagd wegruimen van spullen door de bewoner ervaren als een traumatische inbreuk, wat het onderlinge vertrouwen volledig kapot maakt. Daarnaast wijst onderzoek van Tolin (2015) uit dat een gedwongen ontruiming zonder de juiste nazorg leidt tot een terugval van bijna 100%. De bewoner zal de leegte vaak direct weer opvullen met nieuwe spullen om de emotionele pijn te verzachten.
- Focus op veiligheid, niet op rommel: Begin niet over de berg spullen, maar over veiligheid. Kun je bij brand nog weg? Is de hygiëne nog acceptabel? Dit is een objectieve ingang die minder aanvallend voelt.
- Schakel de juiste hulp in: In de meeste gevallen is een opruimcoach de beste eerste stap. Zij werken weken- of maandenlang zij-aan-zij met de bewoner om stap voor stap keuzes te leren maken.
- Verminder de risico’s: Soms is het doel niet een perfect leeg huis, maar een ‘veilig’ huis. Het vrijmaken van vluchtwegen en de keuken heeft dan prioriteit boven een volledig lege zolder.
De rol van Levarus: Ruimte voor een nieuwe start
Helaas is er niet altijd tijd voor de ideale route. Soms is de situatie zo urgent dat de pleister er in één keer af moet. Denk aan een dreigende uithuiszetting, brandgevaar of een noodzakelijke verhuizing naar een zorginstelling. Op dat soort momenten komen wij in beeld.
Wij zijn geen opruimcoaches, maar professionals in ontruiming. Onze kracht is dat wij de emotionele afstand tot de inboedel hebben. Waar naasten verstrikt kunnen raken over elk afzonderlijk onderwerp, kunnen wij met respect en toewijding de stappen zetten die op dat moment noodzakelijk zijn voor de veiligheid.
Bij Levarus Woningontruiming geloven we dat een noodzakelijke en acute ingreep nog steeds met een zachte hand uitgevoerd kan worden. We zijn geen bulldozer die alles op zijn pad vernietigt, we zijn een mogelijke oplossing in een complexe situatie.
- Niets gaat zomaar verloren: We werken professioneel, netjes en met respect. Dit houdt in dat alle bruikbare spullen een tweede leven krijgen en niets zomaar verloren gaat.
- Meewerken aan circulaire economie: Wat niet meer bruikbaar is, wordt door ons zorgvuldig gescheiden. We minimaliseren de afvalstroom en dragen ons steentje bij aan een circulaire economie.
- Partner: We denken graag mee over wat essentieel is voor de bewoner. Mocht de pleister er af moeten, zijn wij ervan overtuigd dat wij de juiste partij zijn. Wij regelen het fysieke werk met zorg en aandacht, zodat er letterlijk en figuurlijk weer ruimte ontstaat voor de volgende fase.
Onze ervaring: De mens onder de spullen
In de afgelopen drie jaar hebben we bij Levarus al veel gezien. Soms begint het opruimen al bij het openmaken van de voordeur om maar een kamer verder te komen, en soms is de emotionele lading een stuk zwaarder dan het fysieke werk.
De ervaring leert dat een ontruiming pas echt succesvol is als de (oud) bewoner en omwonenden tevreden verder kunnen. We zijn er om ruimte te creëren in een leven dat vastgelopen was tussen zelfgebouwde muren aan verzameldrang. Bij Levarus willen we graag helpen om deze onleefbare blokkade te doorbreken en stappen te zetten richting een plek waar iedereen samen verder kan. Of dit nou acuut, in stapjes of met moeite gaat; wij bieden het geduld en de ruimte die nodig is.
Een gezamenlijk doel
De fysieke last kunnen wij zonder problemen dragen. Maar ook wij weten uit ervaring – en vanuit de wetenschap – dat een ontruiming alleen succesvol kan zijn als de prioriteit bij de bewoner zelf ligt. Écht succes kan pas behaald worden als iedereen samenwerkt. Professionele hulp, de bewoner zelf en een ontruimingsdienst als Levarus moeten er samen voor zorgen dat we deze mensen een échte kans geven op een blijvende verandering.
Staat u voor de uitdaging om een overvolle woning te ontruimen en zoekt u een partij die dit met expertise en respect aanpakt? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek. Dan kijken we samen wat de opties zijn.
